Slechts 2 maanden na de release van SRAM’s nieuwe RED eTap AXS-groepset verraste het Amerikaanse bedrijf vriend en vijand. Sinds 3 april is ook de beter betaalbare groepset ‘Force’ voorzien van alle vernieuwingen van eTap AXS. En dat zijn er veel. Voor €1000,- minder en slechts 300 gram zwaarder brengt het bedrijf dezelfde ‘naadloze’ ervaring van RED naar een breder publiek. Zowel op de weg, als offroad. Tenminste, dat is de belofte. Tijd om SRAM Force eTap AXS te testen dus. En waar kan dat beter dan in de omgeving van Girona? Juist.

3 dagen (s)ram’en

Girona is de perfecte omgeving om de nieuwe groepset eens flink op de proef te stellen. Van eeuwenoude straatjes in de binnenstad tot de meest prachtige klimmen op wegen waar auto’s een bezienswaardigheid zijn. Van heuvels tot bergen, met hellingen van 3 tot 20+ procent. Om de gravelpaden niet te vergeten. Kortom: uitdaging genoeg voor zowel de fietser als de fiets. En dat klinkt perfect voor een groepset die ontwikkeld is voor alle omstandigheden. Na een uitgebreide briefing door de Product Manager van de nieuwste groepset was het dan eindelijk tijd om het product mee de weg op te nemen.

Girona

De uitvalsbasis – AC Hotel Palau de Bellavista – aan de rand van Girona. //  Foto: Road Bike Connection – Tristan Cardew

Even schakelen

Om maar direct met de deur in huis te vallen: dit was mijn eerste keer met SRAM. En voor een ervaren Shimano-schakelaar als ik is dat even wennen. Héél even maar. Want het gemak van de SRAM-logica is niet te missen. Zo gebruik je één hand per schakelbeweging. Rechts (afhankelijk van de instellingen, natuurlijk) is voor opschakelen, en links voor het terugschakelen. En om van voorblad te switchen, gebruik je beide schakelaars tegelijk. Easy, right?

SRAM Force eTap AXS

De vernieuwde schakelaars maken het schakelen een fluitje van een cent – Foto: Road Bike Connection – Tristan Cardew

Deze schakelaars zitten, net zoals bij Shimano, achter de remhendel. Welke de fiets, in combinatie met SRAM’s Force-schijfremmen, geluidloos en binnen no time tot stilstand brengen. Het nieuwe design van de Force-set voegt reliëf aan de schakelaar toe. Iets dat Shimano een beetje ‘ouderwets’ doet aanvoelen. Het is, dankzij de simpele structuur én de herziene schakelaar, dan ook bijna onmogelijk om in een foute versnelling te geraken. Zelfs met handschoenen aan – iets wat de doorgewinterde die hards zal aanspreken – zitten je vingers direct op de juiste plek om te schakelen.

Tandjes tellen

En dat is fijn, aangezien de cassette standaard van 12 kransen is voorzien: één (of twee) meer dan we gewend zijn. Wat extra schakelmomenten oplevert. Maar hoe heftig het concept ’12-speed’ ook klinkt, het voelt niet anders dan een traditionele compact van 2×10. Het bereik is gelijk aan of zelfs groter dan de standaard compact (afhankelijk van de combinatie cassette/voorbladen). Bovendien is de kans groot dat deze configuratie beter aansluit op jouw cadans, met 6 opeenvolgende kransen met maar één tand verschil. De fiets waar ik op reed, een BMC Teammachine ALR Disc One, was voorzien van 48/35-voorbladen en een 10-28 cassette. En waar een ’48’ klinkt als een klein buitenblad, is de ratio 48/10 gelijk aan 52/11. Sterker nog; 48/10 is zwáárder dan een 52/11!

SRAM Force eTap AXS

De 2×12-groepset biedt voldoende bereik voor zowel vlakke als bergachtige fietsgebieden – Foto: Road Bike Connection – Tristan Cardew

Dankzij de krans met 10 tanden achter kunnen ze de voorbladen kleiner houden. Ook het verschil tussen beide voorbladen is kleiner dan de traditionele compact. Dat betekent simpelweg dat de nadruk voor het schakelen nóg meer op de cassette komt te liggen. En dat leidt soms tot verwarrende situaties voor een compact-gebruiker. Zo betrapte ik mezelf er af en toe op dat ik voor nog op het kleine blad stond; iets wat bij een compact-uitvoering niet onopgemerkt kan blijven. Ten eerste omdat het verschil tussen het grote en kleine voorblad op compact simpelweg groter is. Daarnaast is de nieuwe ketting van SRAM muisstil. Zelfs wanneer deze helemaal schuin staat. Bij een soortgelijke situatie met een compact-groep laat de ketting snel van zich horen.

The Service Course Girona

Een group ride onder leiding van Christian Meier, die als ex-prof nog steeds in de prachtige omgeving van Girona is te vinden – Foto: Road Bike Connection – Tristan Cardew

Spanning en sensatie

En dat brengt ons bij het vernieuwde schakelsysteem. Niet alleen bij een schuine stand van de ketting blijft deze muisstil. Ook wanneer je over een hobbelige weg rijdt, is het ontbreken van een springende ketting het eerste wat opvalt. En daarmee lijkt SRAM terecht te zijn overgeschakeld naar een nieuwe manier om de ketting op spanning te houden.

SRAM Force eTap AXS

Ook op onverhard terrein staat de ketting strak – Foto: Road Bike Connection – Tristan Cardew

Eerlijk is eerlijk; wanneer iemand stelt dat, zelfs op ruiger terrein, misschakels bijna onmogelijk zijn, klinkt dit in onze oren als een uitdaging. Dus zodra we van de gebaande paden weken, was het schakelen geblazen. En hoe hard ik ook probeerde, het lukte me niet om het systeem van de rel te krijgen. De ketting maakte geen onverwachte sprongen, en de achterderailleur doet precies wat je verwacht; de ketting soepel over alle 12 kransen begeleiden. Ook vóór is schakelen probleemloos verlopen. Al moet je dit (soms) wel bekopen met een kleine vertraging. Om soepel tussen de voorbladen te wisselen, kan het systeem een paar milliseconden wachten op de juiste stand van de bladen. Iets waar de niet-elektrische schakelaars, met direct effect na het schakelen, even aan zullen moeten wennen. Al is dit niet geen SRAM Force eTap AXS specifiek probleem. Meerdere elektrische schakelsets hebben hier “last” van.

Een overtuigende ontwikkeling

Het gebeurt niet vaak dat een upgrade van een groepset standaard-verleggend is. Maar toch is dat precies wat SRAM met haar nieuwe eTap AXS doet. Vier jaar lang heeft het bedrijf gewerkt aan een product dat de komende jaren waarschijnlijk als inspiratie voor concurrenten gaat fungeren. De vernieuwde verhoudingen van tanden – zowel vóór als achter – maakt van schakelen niet langer een actie waar je rekening mee hoeft te houden. Kleinere verschillen in het aantal tanden helpt bij het vinden van de ideale versnelling. De smallere ketting, die dankzij de derailleur beter op spanning wordt gehouden, is stiller dan ooit. De nieuwe hydraulisch aangedreven remschijven geven je volledige controle over de fiets. En omdat er bij het ontwerp rekening is gehouden met de stijgende vraag naar vermogensmeter, is deze keuze een no brainer.

SRAM Force eTap AXS

SRAM Force eTap AXS: een verrijking van de fietservaring – Foto: Road Bike Connection – Tristan Cardew

SRAM heeft de tijd genomen om deze groepset te ontwikkelen. Misschien wel beter dan ooit heeft het bedrijf geluisterd naar wat haar gebruikers willen. En dat is te merken. Aan elk onderdeel van het nieuwe SRAM Force eTap AXS.

 

Benieuwd naar de specificaties, configuraties en prijzen? Lees meer over de nieuwste groepset in SRAM onthult Force eTap AXS – geduchte concurrent voor Shimano’s Ultegra Di2